De afmetingen van een gipsplaat zijn vaak 260 x 60 cm of 260 x 120 cm. Daarnaast zijn er kortere en langere platen, bijvoorbeeld van 200 of 300 cm. Veelgebruikte diktes zijn 9,5 en 12,5 mm. Welke maat je kiest, hangt af van de ruimte, de onderconstructie en de manier waarop je de plaat wilt plaatsen.
Afmetingen gipsplaat op een rij
Gipsplaten zijn er in verschillende combinaties van lengte, breedte en dikte. De tabel geeft voorbeelden van verkrijgbare maten. Niet elke plaatsoort is in iedere maat te koop.
| Lengte x breedte | Dikte | Voorbeeld |
|---|---|---|
| 200 x 40 cm | 9,5 mm | Stucplaat |
| 200 x 60 cm | 9,5 mm | Stucplaat |
| 240 x 120 cm | 12,5 mm | Gipsplaat met vier afgeschuinde kanten |
| 250 x 60 cm | 12,5 mm | Gipsplaat met vier afgeschuinde kanten |
| 260 x 60 cm | 9,5 mm | Gipsplaat met ronde kanten |
| 260 x 120 cm | 12,5 mm | Gipsplaat met afgeschuinde kanten |
| 300 x 120 cm | 9,5 of 12,5 mm | Gipsplaat met afgeschuinde kanten |
| 360 x 60 cm | 9,5 mm | Gipsplaat met ronde kanten |
Op een verpakking staan de maten vaak in millimeters. Een plaat van 2600 x 600 x 9,5 mm is 260 cm lang, 60 cm breed en 9,5 mm dik. Soms staat de breedte eerst vermeld, dus let op welke maat bij de lengte hoort.
Gipsplaat van 60 of 120 cm breed
Een plaat van 60 cm breed wordt ook wel een halve plaat genoemd. Door de smallere maat is die makkelijker te dragen en door een deuropening of trappenhuis te krijgen. Je krijgt bij een groot oppervlak wel meer naden dan met brede platen.
Een plaat van 120 cm breed wordt ook wel een hele plaat genoemd. Je bedekt er per plaat meer oppervlak mee en hebt daardoor vaak minder naden. Daar staat tegenover dat een brede plaat lastiger te tillen en te plaatsen is, vooral boven je hoofd of in een kleine ruimte.
De breedte moet passen bij de onderconstructie. De plaatranden moeten voldoende steun krijgen. Kijk daarom niet alleen naar de maat van de ruimte, maar ook naar de plaats van de latten of profielen.
Welke lengte past bij je ruimte?
Bij een wand is het praktisch als een plaat bijna de volledige hoogte haalt. Zo hoef je minder horizontale naden af te werken. Laat onderaan ongeveer 5 mm ruimte tussen de plaat en de vloer om contact met vocht op de vloer te beperken.
Een lange plaat kan snijwerk en naden besparen, maar is minder handig in een smalle gang of op een trap. Een kortere plaat is makkelijker naar binnen te brengen. Daar staat tegenover dat je bij een hoge wand mogelijk stukken moet toevoegen.
Voor een plafond werkt dezelfde afweging: een langere plaat bedekt meer oppervlak, maar is ook lastiger omhoog te brengen. Meet daarom niet alleen het plafond, maar ook de route waarlangs de platen naar binnen moeten.
De dikte van een gipsplaat kiezen
Gipsplaten van 9,5 en 12,5 mm komen veel voor. Beide diktes worden voor plafonds gebruikt. Voor wanden wordt vaak 12,5 mm gekozen. Er zijn ook platen van 15 mm, bijvoorbeeld voor een wand met specifieke eisen.
Een dikkere plaat is niet automatisch de juiste keuze. De geschikte dikte hangt ook af van het soort plaat, de afstand tussen de ondersteuningen en de eisen aan de wand of het plafond. Bij een dikkere plaat neemt de totale dikte van de afwerking toe.
Berekenen hoeveel platen je nodig hebt
Vermenigvuldig de lengte en breedte van een plaat om het oppervlak te bepalen. Een plaat van 260 x 60 cm is 2,60 x 0,60 = 1,56 m². Een plaat van 260 x 120 cm heeft een oppervlak van 3,12 m².
Deel het oppervlak van de wand of het plafond door het oppervlak per plaat en rond naar boven af. Teken daarna ook uit hoe de platen komen te liggen. Alleen rekenen met vierkante meters laat namelijk niet zien of de plaatdelen goed uitkomen bij hoeken en randen.
Een wand van 3 meter breed en 2,60 meter hoog heeft een oppervlak van 7,8 m². Daarvoor heb je in principe vijf platen van 260 x 60 cm nodig. Gebruik je platen van 260 x 120 cm, dan kom je uit op drie platen. Het laatste deel maak je op maat. Voor de andere kant van een scheidingswand heb je afzonderlijk platen nodig.
Veelgestelde vragen over gipsplaatmaten
Zijn alle gipsplaten even breed?
Nee. Breedtes van 60 en 120 cm zijn gangbaar, maar er zijn ook smallere platen. Stucplaten zijn bijvoorbeeld verkrijgbaar in 40 cm breed.
Welke afmetingen hebben Knauf-gipsplaten?
Dat verschilt per plaatsoort. Voorbeelden zijn een plaat van 200 x 120 cm met een dikte van 12,5 mm en een plaat van 300 x 120 cm met een dikte van 9,5 mm. Er zijn ook andere lengtes en diktes.
Is een grotere gipsplaat altijd voordeliger?
Niet per se. Een grote plaat geeft vaak minder naden, maar kan meer reststukken opleveren als de ruimte klein is. Ook het vervoer en het tillen zijn lastiger.
Meet voor je keuze de hoogte en breedte van het oppervlak en bepaal hoe je de platen naar binnen krijgt. Zo kies je een gipsplaatmaat die zowel bij de ruimte als bij de plaatsing past.