Draaibare lamellen zelf maken kan met houten latten, een frame en draaipennen aan beide uiteinden van elke lat. Verbind je de lamellen met een verstelstang, dan kun je ze tegelijk kantelen en zelf de lichtinval regelen.
De eenvoudigste uitvoering voor een raam is een houten shutter: een paneel met horizontale, kantelbare lamellen. Je kunt ook een kant-en-klaar draaimechanisme gebruiken en de houten onderdelen zelf op maat maken.
Dit heb je nodig voor draaibare lamellen
Kies voor recht en droog hout. Kromme latten draaien minder soepel en sluiten minder netjes. Licht hout is prettig voor een paneel voor het raam, omdat het frame dan niet onnodig zwaar wordt.
- Houten latten voor de lamellen en hout voor het frame.
- Draaipennen of geschikte shutterpennen voor beide uiteinden van elke lamel.
- Een dunne houten verstelstang en kleine verbindingsoogjes of een passende verbindingsset.
- Schroeven, houtlijm en eventueel scharnieren om het paneel te openen.
- Een zaag, boormachine, schuurpapier, meetlint en winkelhaak.
Met losse draaipennen en een verstelstang maak je het mechanisme grotendeels zelf. Een complete shutterset is makkelijker te monteren, maar beperkt soms je keuze in afmetingen.
Draaibare lamellen zelf maken in stappen
- Meet de opening op. Meet de hoogte en breedte op meerdere plekken. Gebruik de kleinste maten als uitgangspunt en laat rondom wat ruimte vrij, zodat het paneel niet klemt.
- Maak een tekening. Teken het frame en verdeel de lamellen gelijkmatig over de hoogte. Geef op beide zijstijlen precies dezelfde plekken voor de draaipennen aan. Kies de afstand tussen de lamellen kleiner dan de breedte van een lamel als je ze gedeeltelijk wilt laten overlappen.
- Zaag en schuur het hout. Zaag de framedelen en lamellen op maat. Houd bij de lengte van de lamellen rekening met de ruimte die de draaipennen en eventuele lagers innemen. Rond scherpe randen licht af.
- Boor de gaten voor de draaipennen. Boor in beide zijstijlen op gelijke hoogte. Boor ook in het midden van beide kopse kanten van elke lamel. Gebruik een boormaat die past bij de gekozen pennen.
- Plaats de lamellen in het frame. Monteer eerst één zijstijl en plaats de lamellen met hun pennen. Zet daarna de andere zijstijl vast. Een frame met één afneembare stijl maakt vervangen of bijstellen later makkelijker.
- Bevestig de verstelstang. Plaats aan de voorkant van iedere lamel een oogje op dezelfde afstand boven of onder het draaipunt. Verbind de oogjes met de verticale stang via kleine ringetjes of een passende verbindingsset. De verbinding moet kunnen scharnieren.
- Test en monteer het paneel. Beweeg de stang op en neer. Alle lamellen moeten dezelfde kant op draaien zonder te klemmen. Bevestig het paneel daarna met passende bevestigingen aan het kozijn of op scharnieren als je het wilt kunnen openen.
Zo voorkom je klemmende lamellen
De gaten in de twee zijstijlen moeten recht tegenover elkaar zitten. Teken daarom de boorpunten op beide stijlen tegelijk af. Boor eerst een proefgat in een reststuk hout om te zien of de draaipen stevig zit en toch soepel beweegt.
Maak ook een proef met twee lamellen voordat je het hele paneel bouwt. Zo zie je of de lamellen elkaar raken en of de verstelstang genoeg ruimte heeft. Overlappende lamellen komen niet volledig verticaal te staan, omdat hun randen elkaar dan kunnen raken.
Schilder of lak de losse houten delen vóór de eindmontage. Laat de draaipunten vrij van dikke verflagen en laat de afwerking goed drogen. Zo voorkom je dat de lamellen aan het frame vastplakken.
Zelfgemaakte lamellen binnen of buiten plaatsen?
Voor binnen zijn lichte houten latten en een eenvoudige afwerking meestal voldoende. Buiten krijgen de lamellen te maken met regen, zon en wind. Gebruik daar hout en bevestigingsmateriaal dat geschikt is voor buiten en werk ook de kopse kanten van het hout af.
Een groot buitenpaneel vangt veel wind. Deel een brede opening daarom liever op in kleinere, stevig bevestigde panelen. Een systeem zoals Flex Fence gebruikt geleiders waarin je zelf planken plaatst en gezamenlijk kunt draaien. Dat kan handig zijn voor een groter buitenscherm, maar is minder subtiel voor een raam binnen.
Plaats het paneel zo dat je het raam nog kunt bedienen en eventuele ventilatieroosters vrij blijven. Met een proefopstelling merk je snel of de lamellen ver genoeg openen voor de lichtinval die je wilt.