Een goede winter voorbereiding begint eerder dan de meeste mensen denken. Wie wacht tot de eerste vorst is vaak te laat. Dakgoten zitten vol bladeren, kieren laten koude lucht binnen en terrasmeubels staan nog buiten in de regen. Met een paar gerichte stappen zorg je dat je huis, tuin en garderobe klaar zijn voor de koudste maanden van het jaar. Dat scheelt niet alleen gedoe, maar ook geld op de energierekening.
Buiten beginnen: tuin en gevels winterklaar maken
Dakgoten zijn een goed startpunt bij het klaarstomen van je huis voor de winter. In de herfst hopen bladeren en takjes zich op in de goten, waardoor regenwater nergens heen kan. Dat leidt tot vochtproblemen in de muur of zelfs aan het plafond. Maak de goten schoon voordat de echte regenperiode begint. Bekijk daarna de gevels en het dak op beschadigde voegen of loszittende dakpannen. Kleine scheuren kunnen water vasthouden dat bij vorst bevriest en uitzet, waardoor een kleine scheur snel een groot probleem wordt. Zijn je terrasmeubels van hout of metaal, dan verdienen die ook aandacht. Zet ze weg in een schuur of berging, of bescherm ze met een goede afdekking. Gereedschap dat buiten staat, gaat sneller roesten in de vochtige wintermaanden.
Tocht en warmteverlies aanpakken van binnenuit
Veel warmte in een woning verdwijnt door kieren rondom ramen en deuren. Dat is te voelen door je hand langs de randen te houden op een koude dag. Tochtstrips zijn goedkoop en makkelijk aan te brengen, en ze zorgen direct voor een merkbaar verschil in de warmte binnenshuis. Kijk ook naar de beglazing: enkel glas geeft veel warmte af aan de buitenlucht. Wie nog niet heeft geïnvesteerd in dubbel glas, kan tijdelijk een isolatiefolie op het raam plakken. Vergeet ook de ventilatieopeningen niet. Die zijn nodig om vocht en lucht te laten circuleren, maar te grote openingen laten onnodig koude lucht binnen. Controleer of roosters schoon zijn en goed werken. Een goed geïsoleerde woning heeft minder verwarming nodig, wat direct zichtbaar is op de stookkosten.
De verwarmingsinstallatie en leidingen checken
Ieder jaar opnieuw lopen mensen tegen hetzelfde probleem aan: de verwarming gaat aan, maar de radiatoren worden niet warm. Dat is vaak lucht in het systeem. Radiatoren ontluchten is een eenvoudige klus. Je zet de verwarming aan, wacht tot het water warm is en opent daarna het ontluchtingsventiel aan de bovenkant van de radiator met een speciale sleutel. Zodra er geen lucht meer uitkomt maar alleen water, sluit je het ventiel weer. Zo werkt het systeem weer goed. Controleer ook de cv ketel en laat hem zo nodig nakijken door een installateur. Dat geldt zeker als de ketel al een paar jaar oud is of als je vorig jaar al problemen had. Buitenkranen en waterleidingen in onverwarmde ruimtes, zoals een garage of berging, verdienen ook aandacht. Water dat in een leiding bevriest, zet uit en kan de leiding doen springen. Draai de buitenkraan dicht en laat de resterende waterdruk eruit lopen.
Kleding en textiel in huis aanpassen aan het seizoen
Naast de woning zelf is het ook slim om je garderobe en het textiel in huis voor te bereiden op de koude periode. Zomerkleding neemt ruimte in beslag die je in de winter beter kunt gebruiken voor truien, jassen en dikke sokken. Neem de tijd om elk kledingstuk te bekijken: past het nog, is het nog heel en heb je het werkelijk gedragen dit jaar? Wat weg kan, geef je weg of gooi je weg. Wat je bewaart, vouw je netjes op en berg je op in vacuüm zakken of opbergdozen. Dat scheelt veel ruimte in de kledingkast. Binnen in huis zelf zijn ook kleine aanpassingen fijn. Dikke gordijnen houden warmte beter vast dan dunne zomergordijnen. Een kleed op de vloer in de woonkamer of hal zorgt voor een warmer gevoel en isoleert bovendien iets beter. Dit soort aanpassingen hoef je niet te kopen: kijk eerst wat je al in huis hebt en schakel dat in.
Veelgestelde vragen
Wanneer is het verstandig om te beginnen met de wintervoorbereiding?
Het is verstandig om te beginnen met de voorbereiding op de winter rond september of begin oktober. Dan zijn de bladeren nog niet helemaal gevallen, maar heb je wel genoeg tijd voordat het echt koud wordt. Zo voorkom je dat je in de kou klussen moet doen of dat je te laat bent met het nakijken van de cv ketel.
Hoe weet ik of mijn woning veel warmte verliest?
Je kunt warmteverlies in een woning merken door koude plekken bij ramen en deuren, of doordat je verwarming harder moet stoken dan je zou verwachten. Een thermometer in verschillende kamers kan helpen. Bouwkundige inspecties of een energiemeter geven een preciezer beeld, maar simpele checks zoals een hand langs de randen van een raam houden zijn een goed begin.
Wat doe ik als mijn buitenleiding toch bevriest?
Als een buitenleiding of waterleiding bevriest, zet dan eerst de hoofdkraan dicht. Probeer de leiding voorzichtig te ontdooien met een warmwaterkruik of een föhn op de laagste stand. Gebruik nooit open vuur. Laat daarna een installateur kijken of de leiding beschadigd is, want een bevroren leiding kan gebarsten zijn zonder dat dat meteen zichtbaar is.
Is het nodig om elk jaar de radiator te ontluchten?
Het is niet verplicht om radiatoren elk jaar te ontluchten, maar het is wel slim om aan het begin van het stookseizoen te controleren of de radiatoren goed warm worden over de hele lengte. Als een radiator bovenaan koud blijft terwijl de verwarming aan staat, is dat een teken dat er lucht in zit en dat ontluchten nodig is.