Zelf isoleren: zo pak je het stap voor stap aan

Zelf isoleren is iets wat veel mensen uitstellen, omdat ze denken dat het ingewikkeld is. Dat valt in de praktijk heel erg mee. Met een paar eenvoudige klussen bespaar je al snel op je energierekening en houd je je huis warmer in de winter en koeler in de zomer. Je hoeft geen vakman te zijn om een goed begin te maken. Veel isolatieklussen zijn prima te doen zonder speciale opleiding of duur gereedschap.

Beginnen met de plekken waar de meeste warmte verloren gaat

Warmte verdwijnt het snelst via de ramen, deuren, vloer en het dak. Kieren rondom ramen en deuren zijn een logisch startpunt. Met tochtstrips of kietrubber dicht je deze openingen eenvoudig af. Dit materiaal koop je bij elke bouwmarkt en is goed te verwerken zonder professionele hulp. Een andere plek die veel mensen vergeten is de kruipruimte. Kruipruimte-isolatie bestaat vaak uit isolatieplaten of matten die je onder de vloer legt. Dit klinkt oncomfortabel, maar de klus zelf is goed te doen als je de stappen volgt die bij het materiaal worden geleverd. Zorg voor goede ventilatie in de kruipruimte, want vocht is de grootste vijand van isolatiemateriaal.

Dakisolatie en spouwmuurisolatie: wat kun je zelf doen

Via het dak verdwijnt er in veel woningen een groot deel van de warmte. Wie een schuin dak met zolder heeft, kan de zoldervloer zelf isoleren met glaswol of steenwol. Dit is niet moeilijk, maar vraagt wel om beschermende kleding zoals handschoenen en een mondkapje, omdat de vezels irriterend zijn voor de huid en luchtwegen. Spouwmuurisolatie is iets anders: daarvoor wordt isolatiemateriaal ingeblazen via kleine gaatjes in de buitenmuur. Deze klus laat je beter over aan een specialist, omdat er specifiek gereedschap voor nodig is. Toch valt het bij dakisolatie op de zoldervloer zelf doen heel goed aan te pakken. De besparing is groot en de investering in materiaal is relatief laag vergeleken met wat een installateur zou rekenen.

Ramen en beglazing als onderdeel van een betere isolatie

Enkel glas geeft nauwelijks isolatie. Dubbel glas houdt warmte beter vast en vermindert geluidsoverlast van buiten. Het vervangen van ramen is een grotere klus en vraagt in de meeste gevallen om een vakman. Wat je wel zelf kunt doen, is isolatiefolie aanbrengen op bestaande ramen. Dit is een tijdelijke maar betaalbare oplossing die de warmtedoorlaat flink vermindert. Radiatorfolie achter radiatoren is een ander eenvoudig ding dat je zelf aanbrengt. Die folie reflecteert de warmte de kamer in, zodat er minder warmte verloren gaat via de muur achter de radiator. Dit soort kleine aanpassingen kost weinig tijd en geld, maar heeft wel degelijk invloed op je verbruik.

Subsidies en kosten bij het isoleren van je woning

Wie aan de slag gaat met het verbeteren van de isolatie van zijn woning, kan in aanmerking komen voor subsidie. De Investeringssubsidie Duurzame Energie en Energiebesparing, beter bekend als ISDE, vergoedt een deel van de kosten voor bepaalde isolatiemaatregelen. Dit geldt bij professionele installatie, maar er zijn ook gemeenten die subsidie bieden voor doe-het-zelf-klussen. Het loont om dit vooraf te controleren via de website van het Nationaal Warmtefonds of je gemeente. De totale kosten van het isoleren van je woning hangen af van welke onderdelen je aanpakt en hoe groot je woning is. Klein beginnen is prima: zelfs het dichten van kieren rondom deuren heeft al een meetbaar resultaat op je energiegebruik. Je hoeft niet alles in één keer te doen.

Veelgestelde vragen

Welke isolatieklussen zijn echt geschikt voor beginners?
Kieren dichten rondom ramen en deuren, radiatorfolie aanbrengen en de zoldervloer isoleren zijn klussen die beginners goed zelf kunnen uitvoeren. Deze werkzaamheden vragen geen speciale vaardigheden en het benodigde materiaal is gewoon te koop bij de bouwmarkt.

Hoe weet ik waar warmte wegloopt in mijn huis?
Je kunt warmteverlies opsporen door op een koude dag je hand langs raamkozijnen, deuren en vloerplanken te houden. Voel je tocht of kou, dan is dat een plek waar warmte verdwijnt. Een thermometer of een warmtebeeldcamera, die je soms kunt lenen bij een gemeente, geeft nog meer inzicht.

Is het veilig om zelf isolatiemateriaal te verwerken?
Het verwerken van isolatiemateriaal zoals glaswol of steenwol is veilig als je jezelf goed beschermt. Draag altijd handschoenen, een mondkapje en kleding die je armen en benen bedekt. De vezels kunnen huidirritatie en luchtwegklachten veroorzaken als je ze inademt of aanraakt zonder bescherming.

Kan ik subsidie krijgen als ik zelf isoleer zonder vakman?
Voor sommige subsidies is professionele installatie verplicht. Toch zijn er ook regelingen waarbij je als particulier zelf materialen koopt en een vergoeding ontvangt. Controleer de voorwaarden bij jouw gemeente of via het Nationaal Warmtefonds, want dit verschilt per regeling en per regio.