Een thermostaat vervangen klinkt misschien ingewikkeld, maar met de juiste kennis valt het heel erg mee. Of het nu gaat om de thermostaat van je cv-installatie thuis of die van je auto, in beide gevallen is het slim om te weten wat er precies speelt. Want een kapotte thermostaat merkt je sneller dan je denkt, en lang wachten met ingrijpen kan voor extra problemen zorgen.
Hoe je herkent dat de thermostaat niet meer goed werkt
Een defecte thermostaat laat zich op verschillende manieren zien. Bij een auto kan de motor langzaam opwarmen of juist te heet worden. De temperatuurmeter slaat dan uit, of je ziet dat de verwarming in de auto nauwelijks warmte geeft. Bij een thermostaat in huis zijn de signalen anders. De kamer wordt niet op de gewenste temperatuur gehouden, de ketel springt te vaak of juist te weinig aan, of het scherm van de thermostaat reageert niet meer. In sommige gevallen geeft de thermostaat een foutmelding. Dat zijn allemaal tekenen dat het onderdeel toe is aan vervanging.
Thermostaat in huis vervangen: de stappen op een rij
Bij thuisverwarming zijn er twee soorten thermostaatvervanging: je vervangt de bestaande unit voor een nieuw exemplaar van hetzelfde type, of je stapt over op een slimmer model. Denk aan een programmeerbare of wifi-gestuurde versie, zoals een Tado of een Nest. Voor je begint, zet je altijd de stroom naar de cv-installatie uit. Vervolgens noteer je hoe de draden aangesloten zitten, bijvoorbeeld door een foto te maken. Daarna koppel je de draden los van de oude thermostaat en sluit je ze op dezelfde plekken aan op de nieuwe. Veel nieuwe modellen worden geleverd met een duidelijke installatiegids. Lukt het niet zelf, dan is het verstandig een installateur in te schakelen. Sommige slimme thermostaatmodellen vragen om een extra draad, de zogenoemde C-draad, die niet altijd aanwezig is in oudere woningen.
Thermostaat in de auto wisselen: waar je op moet letten
De thermostaat van een auto regelt de temperatuur van het koelsysteem. Dit kleine onderdeel zit meestal vlak bij de bovenste koelwaterslang en zorgt ervoor dat de koelvloeistof pas circuleert als de motor warm genoeg is. Als je het onderdeel zelf wilt wisselen, moet je eerst de koelvloeistof aflaten. Dat is in de meeste gevallen noodzakelijk. Daarna verwijder je de slang die naar het thermostaathuis leidt, schroef je het huis los en haal je de oude thermostaat eruit. Let goed op de richting van het onderdeel bij montage, want als de klep verkeerd om zit, functioneert het koelsysteem niet goed. Gebruik bij het terugplaatsen altijd een nieuwe afdichting of pakking, en vul het systeem daarna zorgvuldig bij met koelvloeistof. Rij daarna een proefrit en controleer of de temperatuurmeter stabiel blijft.
Kosten en wanneer je een vakman inschakelt
De kosten voor het wisselen van een huisthermostaat vallen in de meeste gevallen mee. Een eenvoudig nieuw model kost al vanaf ongeveer 20 euro, terwijl slimme varianten kunnen oplopen tot 150 euro of meer. De installatie zelf duurt meestal niet langer dan een halfuur. Bij een autothermostaat liggen de onderdeelkosten ook relatief laag, maar de arbeidskosten bij een garage kunnen de totaalprijs flink verhogen, afhankelijk van het model van de auto. Voor iemand met wat technische kennis is het wisselen in de auto goed zelf te doen. Twijfel je, of heb je geen ervaring met koelsystemen of elektrische installaties, dan is het beter om een professional te bellen. Dat voorkomt fouten die uiteindelijk duurder uitvallen dan de reparatie zelf.
Veelgestelde vragen
Moet ik de stroom uitzetten voordat ik mijn huisthermostaat vervang?
Ja, het is verstandig om de stroom naar de cv-installatie uit te zetten voordat je de thermostaat loskoppelt. Zo voorkom je kortsluiting of schade aan de nieuwe unit. Zet ook de ketel zelf uit via de schakelaar of de groepenkast.
Kan ik met een kapotte thermostaat blijven rijden in mijn auto?
Rijden met een defecte autothermostaat wordt afgeraden. Zonder goed werkende thermostaat kan de motor oververhit raken, wat kan leiden tot ernstige motorschade. Ook kan de motor juist te koud blijven, wat het brandstofverbruik verhoogt en slijtage vergroot.
Hoe lang gaat een thermostaat mee?
Een huisthermostaat gaat gemiddeld tien tot vijftien jaar mee, afhankelijk van het gebruik en de kwaliteit van het apparaat. Een autothermostaat heeft een vergelijkbare levensduur, al kan dit variëren per automerk en rijomstandigheden. Bij ouder wordende onderdelen is het slim om ze al bij de eerste tekenen van problemen te vervangen.
Werkt elke nieuwe thermostaat samen met mijn bestaande ketel?
Niet altijd. Slimme thermostaatmodellen werken doorgaans met de meeste moderne ketels, maar het is verstandig om de compatibiliteit vooraf te controleren. Op de websites van de fabrikanten staat vaak een tool waarmee je kunt checken of een specifiek model bij jouw ketel past.